Valkenburgse Wortels

Daniel Prevost huwde in 1622 te Valkenburg met Anna de Bande en legt zo de grondslag voor de huidige families Prevaes, Prevos, Prevaas en Prevoo. Over de herkomst van deze familie zijn twee thesen. Een eerste these is dat Daniel van Franse afkomst is. De naam komt namelijk regelmatig voor in Frankrijk en Franstalig Canada. Franse afstamming is echter onwaarschijnlijk. Volgens de La Haye zijn namelijk de meeste Franstalige namen die men tegenwoordig in Zuid-Limburg aantreft niet van afstamming van Franse adel, zoals sommige men in sommige families graag wilt geloven, maar zijn ze afkomstig van arme boeren uit het nabije Wallonië.1 Er zijn echter geen aanwijzingen dat deze familie uit Wallonië afkomstig is.

Een familie Provoost komt al in 1591 voor in de kerkelijke administratie van Amsterdam. Een aantal keren wordt zowel Provo, Provoo als Provoost in de Waalse kerk gedoopt, hetgeen de Wallonië theorie bevestigd.2 Begin zeventiende eeuw komen we ook een familie Prevoost tegen in Amsterdam. Maria Prevoost woont daar met haar man, suikerbanketbakker Steven Willems Plaisant, en hun zes kinderen. Maria is omstreeks 1613 geboren te Spa en ze was lid van de Waalse kerk in Amsterdam.3

Geneagram van de Valkenburgse wortels van de families Prevaes, Prevos en Prevaas. Klik om te vergroten.

Geneagram van de Valkenburgse wortels van de families Prevaes, Prevos en Prevaas. Klik om te vergroten.

De oorsprong van deze familie ligt in het Limburgse Valkenburg zelf. In de kerkregisters komt in 1612 de variant Prevoist voor, hetgeen dient te worden getranscribeerd als Prevoost.4 Een provoost was een gerechtelijk ambtenaar, een opzichter die orde en tucht moest handhaven

In de zeventiende eeuw werd Valkenburg ontsloten door kasteel Den Halder en door drie poorten, namelijk de Geulpoort aan de Geul, de Berkelpoort in het oosten en de Grendelpoort in het westen. Uit de archieven blijkt dat de familie Prevoost in het begin van de zeventiende eeuw heeft gewoond in het poortwachtershuis naast de Grendelpoort in Valkenburg. Vanaf 1550 wordt als bewoner van het perceel naast de poort Daniel Prevoo genoemd. Daniel is mogelijk een nakomeling van Daniel der Smeed, die hetzelfde perceel eerder bewoonde. Het huis blijft overigens in bezit van de familie tot 1864.5 De oorsprong van de namen Prevaes, Prevos en Prevaas is aldus gerelateerd aan de functie van poortwachter die Daniel en zijn nakomelingen hadden.

Grendelpoort te Valkenburg.

Grendelpoort te Valkenburg.

Historische Context

Deze familiegeschiedenis start aan het begin van de zeventiende eeuw in het Zuid-Limburgse Valkenburg. Limburg zoals we het nu kennen bestond toen noch niet, de grenzen van Limburg werden immers pas in 1843 definitief vastgelegd.6 Vóór 1794, het jaar van de komst van de Franse legers, was het grondgebied van de huidige provincie Limburg een lappendeken van verschillende soevereine gebieden.

Terwijl zich in het Noorden de Republiek der Verenigde Nederlanden vormde, maakte in een groot deel van Limburg de Spaanse Hapsburgers de dienst uit. De zuidelijke Nederlanden van die tijd worden dan Spaanse Nederlanden genoemd. Na de Vrede van Utrecht van 1713 wordt van de Oostenrijkse Nederlanden gesproken.

De Nederlandse Opstand heeft voor Valkenburg grote gevolgen gehad. In minder dan een eeuw wordt Valkenburg zeven maal veroverd. Willem van Oranje verovert Valkenburg in 1568, maar in dat zelfde jaar wordt Valkenburg weer bezet door de troepen van de Spaanse hertog van Alva, die in 1566 door Filips II naar de Nederlanden was gezonden om de opstandige beweging te onderdrukken. In 1572 neemt Lodewijk van Nassau Valkenburg zonder slag of stoot in. Maar de Spaanse troepen van de hertog van Parma nemen in 1578 Valkenburg weer in bezit. Na enige jaren van rust verovert Frederik Hendrik in 1632, tijdens zijn beroemde Maasveldtocht, Venlo, Roermond, Maastricht en ook Valkenburg. Eén jaar later vielen ze weer in Staatse handen, maar weer niet voor lang. Bij de inname van Valkenburg vluchtte de bevolking in de Sint Nicolaaskerk en in de grotten. Ondanks de belofte van vrije aftocht werden negentien inwoners van Valkenburg vermoord. Bij de instorting van het gewelf van de kerk kwamen er nog dertig om. Pas in 1644 werd Valkenburg definitief Staats bezit.7

De bijna continue staat van oorlog heeft een heel grote invloed gehad op de bevolking van Valkenburg. De schermutselingen gingen vergezeld van roof- en plundertochten in alle richtingen en een steeds wisselende rechtspraak. Ontslagen huurlingen en deserteurs pleegden geweld en zogen het volk uit tot op de laatste stuiver.8

In 1648 vond de oorlog tussen De Republiek en Spanje officieel zijn eind, maar voor Valkenburg duurde de oorlog zeker tot 1661. Bij de vrede van Münster was de status quo namelijk niet duidelijk omschreven. Voor de drie Landen van Overmaze betekende dit dat ze zowel door de Spaanse koning als door de Staten-Generaal werden opgeëist. In 1661 werd het befaamde Partage-Tractaat opgesteld waarbij het land werd verdeeld tussen de twee landen. De vestingstad Valkenburg zelf werd aan de Staatsen toegewezen, het aangrenzende gebied ten Noorden van de Geul bleef Spaans, tot dat de Fransen in 1794 een einde maakten aan het Ancien Régime.

Eerste Generatie

I Daniel Prevost (Proveau, Proust), geboren circa 1595. Waarschijnlijk zoon van Daniel der Smeed, die tot 1550 eigenaar was van de Grendelpoort in Valkenburg. In het cijnsregister wordt telkens een Daniel Prevoo genoemd, terwijl in het register van de renten van de kerk van Valkenburg men hem in 1699 nog Daniel de Smid noemt.9

Gehuwd voor de kerk op 1 februari 1622 te Valkenburg (getuigen: Joannes Cosma & Joannes de Bande) met:

Anna de Bande. Uit dit huwelijk:

  1. Petronella Prevost (Prevou), gedoopt op 24 november 1622 te Valkenburg (getuigen: Joannes Dorren & Catharina Nelis), overleden op 9 januari 1673 aldaar op 50-jarige leeftijd. Gehuwd voor de kerk op 24-jarige leeftijd op 26 januari 1647 aldaar (getuigen: Daniel Prevost & Gerardus Thomae) met Joannes Thomissen, geboren circa 1622, overleden 1695-1713 te Valkenburg.10
  2. Daniel Prevost (Preveau, Prevoije, Proust), gedoopt op 8 september 1625 te Valkenburg (zie II).

Tweede Generatie

II Daniel Prevost (Preveau, Prevoije, Proust), metselaar,11 gedoopt op 8 september 1625 te Valkenburg (getuigen: Jacobus Banden & Gerard Cromburg), overleden op 11 juni 1692 aldaar op 66-jarige leeftijd. Na zijn overlijden worden Daniël, Wouter, Ferdinand en Jan Prevoijs gevestigd in de Cartyls- en Heeren cijnsgoederen. Deze goederen worden gevestigd op de persoon van Ferdinand. Hun zus Cathrijn deelt later ook mee in de rechten. De juiste draagwijdte van de tekst dient nog verder onderzocht te worden.12 Zoon van Daniel Prevost (Proveau, Proust) en Anna de Bande, zie I.

Gehuwd met Elisabeth van Laer, overleden op 13 juni 1678 te Valkenburg.13 Uit dit huwelijk:

  1. Daniel Prevost (Prevoije, Prevaux), gedoopt op 14 september 1649 te Valkenburg (zie IIIa).
  2. Catharina (Cathrijn) Prevost (Provoos), gedoopt op 30 juli 1651 te Valkenburg (getuigen: Anna de Banden & n.n.), overleden op 8 december 1702 te Hulsberg op 51-jarige leeftijd. Gehuwd voor de kerk op 35-jarige leeftijd op 29 mei 1687 te Valkenburg (NH) met Joannes (Jan) Ruijters, geboren 1652-1654 te Meerssen.14
  3. Anna Maria Prevost, gedoopt op 11 februari 1654 te Valkenburg (getuigen: Petronella Prevost & Mathias n.n.). Waarschijnlijk overleden voor 1692.
  4. Joannes Prevost (Provau), gedoopt op 27 oktober 1658 te Valkenburg, zie Gronsveldse Stam.
  5. Ferdinandus Prevoije (Prevoije, Praevos, Provoost), geboren circa 1661 (zie IIIb).
  6. Walterus (Wouter) Prevost (Provoost, Prevoijs), gedoopt op 21 maart 1664 te Valkenburg (getuigen: Hubertus Bemelmans & Sijbilla van Ceulen), begraven op 6 april 1717 aldaar op 53-jarige leeftijd.

In het archief van de Landen van Overmaas bevindt zich een lijst met eigenaren van huizen en landerijen van het Staatse grondgebied uit 1663.15 Deze lijsten zijn twee jaar na het definitieve Partage-tractaat opgemaakt door de toenmalige Hollandse bezetters. Volgens dit register waren Daniel Prevost en zijn zus in bezit van een stukje grond in het gehucht Broekum bij Houthem, tegenwoordig gemeente Valkenburg aan de Geul:16

De weduwe Sleijpen bewoond / huijs en hoff met weijde, groot / sijnde 1 bunder (en) 13 roeden. / Noch in pachtingh 1½ bunder, toe- / behoorende (aan) de pastorie tot Valkenb(orgh). / Noch 9 roeden landts ter hellicht / toebehoorende (aan) Daniel Prevoost / ende sijn suster – 3-2-2- / Huijs en hoff is belast met elff / vaten roggen jaarl(ijks) aan het Gast- / huijs tot Valkenborgh. //

Het stukje grond is 9 grote roeden groot, circa 3700 vierkante meter. In de zeventiende eeuw werd in een groot deel van Limburg gebruik land gemeten in bunders, grote roeden en kleine roeden. Een bunder was verdeeld in twintig grote roeden en één grote roede was weer verdeeld in twintig kleine roeden. In Limburg werden veel verschillende systemen gebruikt. In Valkenburg en Houthem was een bunder ongeveer 8280 vierkante meter terwijl in Gronsveld een bunder gelijk stond aan 8182 vierkante meter.17

Eigendom van de grond werd gedeeld tussen de weduwe Sleijpen en de familie Prevoost. Uit de archieven zijn geen verwantschapsbanden tussen de familie Sleijpen en de familie Prevost gebleken, het betreft hier dus een puur zakelijke relatie.

Derde Generatie

De volgende twee gezinnen vormen de eerste generaties van de huidige families Prevo en Prevoo die al meer dan 350 jaar in Valkenburg wonen. Er zullen maar weinig Valkenburgers zijn die niet van deze familie afstammen.18 Volgens Funs Patelski was metselaar en blokbreker een veel voorkomend beroep van de familie Prevost. In veel mergelgroeven kan men dan ook de opschriften van de Prevoo’s nog terugvinden.19

Blokbrekers aan het werk.

Blokbrekers aan het werk.

Behalve de graffiti in de mergel grotten zijn er ook aanwijzingen in de archieven over het beroep van de familie Prevoo(st). In 1670 wordt het kasteel van Valkenburg gerepareerd waarbij als één van de werklieden Daniel Prevoo wordt genoemd.20 Het is echter niet bekend om welke Daniel Prevoo het hier gaat. Ook is er een document over Ferdinand Prevois dat zou kunnen bevestigen dat de familie Prevoo een steenbreker familie is (zie IIIb).

IIIa Daniel Prevost (Prevoije, Prevaux), gedoopt op 14 september 1649 te Valkenburg (getuigen: Eusebius Jansens & Catharina Nelissen), overleden op 5 oktober 1728 te Hulsberg op 79-jarige leeftijd, zoon van Daniel Prevost (Preveau, Prevoije, Proust) en Elisabeth van Laer, zie II.

Gehuwd voor de kerk op 30-jarige leeftijd op 18 augustus 1680 te Valkenburg (getuigen: Joannes van der Schuren & Helena Bourmans) met Anna Willems. Uit dit huwelijk:

  1. Elisabeth Prevost, gedoopt op 7 augustus 1681 te Hulsberg (getuigen: Joannes Daemen & Jacobus Frissen), overleden op 8 juli 1717 te Schinnen op 35-jarige leeftijd. Gehuwd voor de kerk op 30-jarige leeftijd op 31 januari 1712 te Hulsberg (getuigen: Petrus Huntgens & Agnes Prevost) met Gijsbertus Huntgens, 24 jaar oud, gedoopt op 14 juli 1687 te Hulsberg (getuigen: Elisabeth Coenen & n.n.), overleden op 22 juni 1736 te Schinnen op 48-jarige leeftijd. Zoon van Nicolaas Huntgens en Anna Franssen. Hertrouwt op 27 februari 1718 te Schinnen met Catharina Notermans.21 Op 15 september 1729 schenkt Daniel Prevost hem een halve morgen land in twee stukken, gelegen in Aalbeek en aan de Hoogenweg, en enige koeien.22
  2. Guilielmus (Willem) Prevost, gedoopt op 4 februari 1683 te Hulsberg (getuigen: Joannes Thommissen & Helena Willems). Gehuwd voor de kerk op 30-jarige leeftijd op 9 juli 1713 aldaar (getuigen: Joannes Willems & Agnes Prevost) met Elisabetha Willems.
  3. Daniel Prevost, gedoopt op 26 december 1684 te Hulsberg (getuigen: Joannes Dorren & Joanna Beckers).
  4. Anna Gertrudis Prevost, gedoopt op 20 augustus 1686 te Hulsberg (getuigen: Gualterus Prevost & Joanna Brandts), begraven op 27 april 1710 aldaar op 23-jarige leeftijd. Op 28 oktober 1708 getuige bij huwelijk Joanna Jongen en Willem Lammerschot te Hulsberg, samen met Laurentius Jongen en Christianus Lammerschot.
  5. Joanna Catharina Prevost, gedoopt op 4 april 1688 te Hulsberg (getuigen: Elisabetha Thommissen & Matthias Habets).
  6. Agnes Prevost, gedoopt op 8 mei 1690 te Hulsberg (getuigen: Ferdinandus Prevoost & Joannes Brandts), begraven op 5 december 1776 aldaar op 86-jarige leeftijd. Gehuwd voor de kerk op 23-jarige leeftijd op 12 december 1713 aldaar (getuigen: Daniel Prevost & Maria Hermans) met Herman Nicolaus.
  7. Petronella Prevost, gedoopt op 13 juli 1692 te Hulsberg (getuigen: Joannes Prevoost & Joannes Ruijters).
  8. Maria Prevost, gedoopt op 21 november 1693 te Hulsberg (getuigen: Cornelis Frissen & Joanna Cox). Ze heeft een tweelingbroer of -zus met onbekende naam, waarschijnlijk dood geboren. Gehuwd voor de kerk op 48-jarige leeftijd op 3 juni 1742 te Hulsberg met Matthias Robroeck.
  9. Daniel Prevost, gedoopt op 28 maart 1695 te Hulsberg (getuigen: Nicolaus & Catharina Habets). Gehuwd voor de kerk op 26-jarige leeftijd op 18 februari 1722 aldaar (getuigen: Joannes Willems & Agnes Prevost) met Helena Swelsen.

IIIb Ferdinandus Prevoije (Prevoije, Praevos, Provoost), geboren circa 1661, gedoopt op 23 mei 1661 te Valkenburg, overleden op 1 oktober 1747 aldaar. Zijn overlijden is zowel in katholiek als het hervormd overlijdensregister vermeldt.

Op 15 maart 1700 koopt Ferdinand Prevois (hij ondertekent de akte met Proevoest) één morgen land in de Conijnsgracht, naast land dat hij al bezit. De koopsom bedraagt 23 gulden plus een kar mergelsteen en de verplichting een muurtje aan het huis van de verkoper te bouwen.23

Zoon van Daniel Prevost (Preveau, Prevoije, Proust) en Elisabeth van Laer, zie II.

Ondertrouw op 4 juni 1694 te Valkenburg, gehuwd voor de Roomse kerk op 20 juni 1694 aldaar (getuigen: Petrus Schetters & Joanna Beckers). Tevens huwelijksinschrijving in de registers van de Nederlands Hervormde gemeente te Valkenburg op 27 juni 1694. Echtgenote is:

Helena Verhest (van Hees), geboren 1673 te Valkenburg. Overleden op 9 april 1750 te Valkenburg, waarschijnlijk een dochter van Godefridus Verhes en Margarita Daemen.24

Inschrijving huwelijken Ferdinandus Prevoost en Hellena Verhest in 1694.

Inschrijving huwelijken Ferdinandus Prevoost en Hellena Verhest in 1694.25

Uit dit huwelijk:

  1. Anna Elisabeth Prevoije, gedoopt op 29 april 1695 te Valkenburg (getuigen: Walterus Prevoije & Johanna Thommissen).
  2. Daniel Prevoije (Praevost, Prevost), gedoopt op 12 februari 1697 te Valkenburg (getuigen: Daniel Prevoije & Maria Catharina de Moulin), overleden op 23 januari 1776 aldaar op 78-jarige leeftijd. Overlijden zowel in katholiek als in gereformeerd register vermeldt. Gehuwd voor de kerk op 27-jarige leeftijd op 15 oktober 1724 te Valkenburg (getuigen: Geurt Provost, Mathias van Abel en Maria Schoenmeckers). Inschrijving van het huwelijk in de Nederlands Hervormde kerkregisters op 14 oktober 1724. Echtgenote is Anna Maria Harst, 27 jaar oud, gedoopt op 10 februari 1697 te Klimmen, overleden op 15 juli 1780 te Valkenburg op 83-jarige leeftijd, dochter van Otto Harst en Elisabetha Rietraet.
  3. Godefridus (Geurt) Prevoije, gedoopt op 30 augustus 1700 te Valkenburg (getuigen: Wilhelmus Prevoije & Joanna Sleijpen), overleden op 25 september 1782 te Berg en Terblijt op 82-jarige leeftijd. Geurt raakt met enkele anderen op 1 mei 1730 betrokken bij een nachtelijke vechtpartij in de herberg van Catrijn Habets in Arensgenhout.26 Gehuwd voor de kerk op 34-jarige leeftijd op 13 februari 1735 te Valkenburg (getuigen: Lambertus Hendrix & Petrus Antonius Lemmens). Dezelfde dag gehuwd in de Hervormde kerk te Valkenburg. Het huwelijk is teven ingeschreven in Berg en Terblijt.27 Zijn echtgenote is Joanna Maria Engelshoven, 21 jaar oud, geboren te Vilt, gedoopt op 12 april 1713 te Berg en Terblijt.
    Geurt krijgt op 25 juni 1738 toestemming om een klein huisje te timmeren binnen de gemeente Bergh bij Valkenburg aan de Berg.28 Hij wordt op 8 maart 1746 genoemd als mede-erfgenaam van zijn schoonouders.29 In 1770 bezit Geurt, dan wonende te Bergh, Oud Valkenburg, tien stukjes akkerland in totaal 1 bunder groot en zes klein roeden en drie stukjes bosgrond, in totaal 2 groot en 18 kleine roeden.30 Op 6 maart 1772 leent Geurt 260 gulden voor de aankoop van één morgen land te Oud Valkenburg.31 Op 22 april 1787 is de weduwe van Geurt Prevoo eigenaar van een stukje grond te Oud-Valkenburg.32
  4. Matthias Prevoije, gedoopt op 23 januari 1703 te Valkenburg (getuigen: Matthias Dorren & Christina Sijben). Gehuwd voor de kerk op 52-jarige leeftijd op 17 augustus 1755 aldaar (getuigen: Joannes Stroup & Elisabetha Mullens). Op dezelfde dag tevens gehuwd in de NH kerk. Echtgenote is Johanna Maria Dorren, 46 jaar oud, gedoopt op 3 juli 1709 te Valkenburg, overleden op 25 juli 1757 aldaar op 48-jarige leeftijd, dochter van Thomas Dorren en Joanna Elisa Didden.33
  5. Anthonius Casparus Prevoije (Praevost), gedoopt op 7 februari 1706 te Valkenburg (getuigen: Anthonius van de Scheuren & Elisabetha Prevoije), overleden op 30 november 1762 aldaar op 56-jarige leeftijd. Gehuwd met Maria Thomissen die in in 1777 genoemd wordt als eigenaresse van de Grendelpoort.34
  6. Jacobus Prevoije, gedoopt op 12 augustus 1708 te Valkenburg.
Gezicht op Valkenburg uit 1669, Gewassen pentekening van Josua de Grave.

Gezicht op Valkenburg uit 1669, Gewassen pentekening van Josua de Grave.35

De familie Prevost en de Reformatie

Alle leden van de familie Prevost waren, getuige de doop- trouw- en begrafenis-registers, belijders van het katholieke geloof. Ondanks dit gegeven heeft de protestantse kerk een grote invloed op hun leven gehad.

De inname van Maastricht door stadhouder Frederik Hendrik in 1632 was de onmiddellijke aanleiding tot het ontstaan van de Zuid-Limburgse Protestantse Gemeenten. Op advies van de eerste Maastrichtse predikant Philippus Ludovicus besluiten de Hoogmogende Staten om, waar nodig, in verschillende plaatsen tot aanstelling van een predikant over te gaan. Zo ook in Valkenburg, waar in 1633 de kandidaat Jacobus Verckenius wordt beroepen.36

In die gebieden waar de Hollanders het voor het zeggen hadden werd de Nederduits-gereformeerde kerk de geprefereerde religieuze institutie. Er was in de Republiek echter geen sprake van een staatskerk. De predikanten waren niet in dienst van de overheid en staatsburgers werden niet geacht tot de officiële kerk te behoren, de geloofsleer van de overheid werd niet aan de burgers opgelegd.37 In de Republiek bestond, ingevolge de Unie van Utrecht, gewetensvrijheid, maar er bestond geen vrijheid van meningsuiting. Het was de katholieken daarom in het begin van de bezetting verboden om hun geloof in het openbaar te belijden.

Een groot deel van de roomse pastoors werd na de definitieve toekenning van het Partage-Tractaat van hun kerken en parochies verdreven. De katholieke kerk ging vervolgens ondergronds. Het ene plakkaat tegen de paepse stouticheden en paepse superstitie volgde op het andere. Katholieken waren geen volwaardige staatsburgers meer, maar slechts geminachte halfburgers.38

Volgens de katholieke doctrine is het voor een katholiek onmogelijk om zonder bemiddeling van een priester naar zijn geweten te leven. Wie het de katholiek aldus onmogelijk maakte volgens zijn geloof te leven, bijvoorbeeld door priesters te weren en alleen bijeenkomsten in gezinsverband toe te staan, oefende daarmee dus een vorm van repressie uit.39 De parochianen gingen in deze tijden van vervolging voor het ontvangen van de sacramenten naar de dichtstbijzijnde katholieke parochiekerk of er werden in het geheim diensten gehouden. Deze situatie duurde tot aan de Franse tijd van 1673, toen de katholieke eredienst door Lodewijk XIV weer in al haar rechten werd hersteld.

Het Echtreglement

De gereformeerde kerk vervulde in de republiek ook openbaren taken. De kerk zorgde onder andere voor het bijhouden van de huwelijksregistratie, ook van de niet lidmaten. Ook de familie Prevost komt in deze lijsten voor.

Een groot deel van de inwoners van de Landen van Overmaas was ingevolge het Echtreglement uit 1656 verplicht te huwen in de gereformeerde kerk of bij de schepenbank. Een huwelijk dat voor de predikant was gesloten was even rechtsgeldig als een huwelijk dat voor de schepenbank werd gesloten.40

Maar omdat voor een katholiek het protestantse huwelijk niet geldig is huwde bijna iedereen twee maal, een situatie die heden ten dage ook nog voorkomt. Het eerste huwelijk werd in het algemeen door de predikant voltrokken. Daarna werd men, soms in het geheim, gehuwd door de pastoor.

Van bijna ieder echtpaar dat in de tijd dat het Echtreglement van kracht was huwde zijn aldus twee huwelijksinschrijvingen beschikbaar. Er zijn echter grote verschillen tussen de twee huwelijksinschrijvingen te herkennen. De pastoor noemt de echtelieden bij de Latijnse doopnamen, terwijl de predikant hun roepnamen gebruikt. Ook noteert de predikant veel meer gegevens over de bruid en bruidegom dan de pastoor. De pastoor kende immers iedereen persoonlijk en hoefde niet zoveel op te schrijven. De predikant was een vreemdeling, die om die reden een meer nauwkeurige registratie bijhield.

In deze familiegeschiedenis zijn ingevolge het Echtreglement enkele huwelijken twee maal voltrokken, zie IIIb.

Het Overlijdensregister

In de Valkenburgse overlijdensregisters van de katholieke en gereformeerde kerk is een eigenaardigheid te vinden. In de overlijdensregisters van de hervormde gemeente worden tussen 1747 en 1794 zeventien leden van de familie Prevost vermeld, waarvan tien personen tevens in de katholieke registers worden genoemd. De inschrijving in de katholieke registers is meestal op dezelfde dag of één á twee dagen later. In beide gevallen gaat het om een overlijden aangezien in de katholieke registers in alle gevallen sprake is van obiit (overleden).

Dubbele inschrijving van het overlijden van Ferdinandus Prevost.

Dubbele inschrijving van het overlijden van Ferdinandus Prevost.41

In de literatuur heb ik voor dit fenomeen geen nadere verklaring kunnen vinden en ik kan hier slechts enkel hypothesen aanvoeren. De leden van de familie Prevost waren geen lidmaten van de gereformeerde kerk. De oudste lidmatenlijst van de gereformeerde gemeente van Valkenburg dateert uit het jaar 1657.42 Er is dan een vrij belangrijke Protestantse gemeente in Valkenburg, voor het grootste gedeelte echter bestaande uit niet Limburgers.43 Meest waarschijnlijk is echter dat het hier een soort van een voorloper op de burgerlijke stand betreft en dat de predikant in Valkenburg zijn registratie zo compleet mogelijk wilden houden en dus ook de overleden katholieken in hun registers noteerden. Hiermee is echter nog geen verklaring gegeven voor het verschil in datum tussen beide registraties. Om dit fenomeen te doorgronden is verder onderzoek in de breedte noodzakelijk.

| Inhoudsopgave | Vorige | Volgende |


  1. Régis de La Haye, ‘Waalse families over de taalgrens’, De Maasgouw 111 (1992) 47-56 en ‘Franstalige familienamen in Zuid-Limburg’, LTG 20 (1992) 61-74. 

  2. Onderzoek Betsy Eimers

  3. Onderzoek Peter Leising (2001). 

  4. J. Urlings, ‘Kwartierstaat Urlings’, Genealogie uit Limburg (Pro-gen gebruikersgroep, 2001). 

  5. Lei Deckers, ‘Valkenburgse huizen en percelen’, Geulrand 33 (januari 1991). 

  6. Met de naam Limburg wordt in deze familiegeschiedenis altijd de huidige Nederlandse provincie Limburg bedoeld. 

  7. H.J.H. Schurgers. L.G.M. Notten en L.W.G.N. Pluymaekers, Geschiedenis van Valkenburg-Houthem (Valkenburg 1979) 143. 

  8. Ibidem 147. 

  9. Ibidem. 

  10. In de overlijdensregisters van Valkenburg is vier maal een Joannes Thomissen geregistreerd, 17 april 1695, 27 april 1705, 25 februari 1712 en 4 april 1713. 

  11. Funs Patelski, ‘De kosters van Valkenburg met enige aantekeningen over hun familie’, Geulrand 1 (oktober 1983) 31. 

  12. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 7168 (21 januari 1693), Onderzoek Joop Urlings. 

  13. Patelski, ‘De kosters van Valkenburg’, 31. 

  14. Gedoopt op 16 maart 1652 of 12 maart 1654 te Meerssen. 

  15. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 144, deel I. 

  16. Transcriptie en collationering door J. Lemmens. 

  17. G. Desweisen, Landmaten-tolk voor de provincie Limburg. Herleidingstafels Limburgs 18 verschillende oude vlaktematen, en omgekeerd (Gulpen 1880). 

  18. Patelski, ‘De kosters van Valkenburg’, 31. 

  19. Ibidem 

  20. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. Nr. 8371 (10 december 1670), Onderzoek J. Urlings. 

  21. Onderzoek Frank Steins. 

  22. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Notarieel Archief, inv. Nr. 4169 (www.cs.vu.nl/~matty/, december 1999). 

  23. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 7618 (15 maart 1700), Onderzoek J. Urlings. 

  24. Patelski, ‘De kosters van Valkenburg’, 31. 

  25. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Collectie kerkregisters, K135.5 en K135.11, p. 74. 

  26. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. Nr. 8160 (1 mei 1730), Onderzoek J. Urlings. 

  27. Onderzoek J. Urlings. 

  28. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Notarieel Archief, inv. nr. 4824 (25 juni 1738), Onderzoek J. urlings. 

  29. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 4661 (8 maart 1746), Onderzoek J. Urlings. 

  30. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 7640 (1770), Onderzoek J. Urlings. 

  31. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 7621 (6 maart 1772), Onderzoek J. Urlings. 

  32. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Landen van Overmaas, inv. nr. 7623 (22 april 1787), Onderzoek J. Urlings. 

  33. Onderzoek Lieke Karssen. 

  34. Lei Deckers, ‘Valkenburgse huizen en percelen’, Geulrand 33 (januari 1991). 

  35. GA Maastricht, Prentencollectie LGOG, inv. nr. 40. 

  36. C.F.A. Carstens, Protestantse gemeente en kerk te Valkenburg (L.) 1649-1949 (Valkenburg 1949) vii. 

  37. F.A. van Lieburg, ‘Religie en samenleving’, Oriëntatiecursus cultuurwetenschappen. De Republiek. Open Universiteit Nederland (Heerlen 1992) 74. 

  38. H.J.H. Schurgers. L.G.M. Notten en L.W.G.N. Pluymaekers, Geschiedenis van Valkenburg-Houthem (Valkenburg 1979) 153. 

  39. Ibidem 

  40. Voor en uitgebreide analyse zie: W.A.J. Munier, ‘De toepassing van het Echtreglement in de Landen van Overmaas en de neerslag ervan in de trouwregisters 1656-1683’, PSHAL 121(1985) 69-103 en P.J.H. Ubachs, ‘Het Echtreglement voor de Generaliteit in de eerste jaren’, Munsters in de Maasgouw (Maastricht 1986) 213-228. 

  41. Regionaal Historisch Centrum Limburg, Collectie kerkregisters, K 135.14, p. 8 en K 135.7, p. 31. 

  42. W.A.J. Munier, ‘Kanttekeningen bij enkele lidmatenlijsten van de gereformeerde gemeente van Valkenburg in de Staatse tijd’, De Maasgouw 103 (1984) 127-139. 

  43. Carstens, Protestantse gemeente en kerk te Valkenburg, viii. 

11 reacties op “Valkenburgse Wortels

  1. my name is patrizia prevoo from cologne/germany. my roots can be recovered to daniel prevost died 06.04.1806. his wive was anna chr. dekkers born 1741-1819. now , they had some children, one of them john (jean in frans) Matthias (Mathieu) born 16.11.1767-19.1.1845. he had correctly 6 children. the first son was jean (frans) Prevoo born 05.05.1806 in valkenburg. his mother was maria agnes dorres.(rhcl) . after him there are another 5 children. in the history of yours there is nobody fixed like jean.only his brother called jean mathieu born 09.03.1810. whats happend? this first son is my grandfather.after him my family is peter prevoo born 11.09.1886 in aachen. i hope you can talk about this ?

    • Hi Patrizia,

      Unfortunately, I have not researched the Prevoo branch of the family. I was not aware of s German branch of the family.

      If you have additional information I can add to the page, then please let me know.

      Thanks for your response.

      regards

      Peter

  2. Mijn stamboom tot 1595 terug!!!! misschien zijn we ergens nog wel verwant zoek maar eens.

    IK, Carlo Karel louis van Haren geboren 01-06-1961 te Valkenburg Houthem.

    Generatie 1 (proband)
    Louisa Philomena (Mien) Prevoo is geboren op 08-11-1928 in Hulsberg, dochter van Jan Mathieu Hendrik (Harie) Prevoo (zie 1.2.5.2.6.8.5.7.5) en Martha (Martha) Jelonek. Mien is overleden op 10-10-1996 in Heerlen, 67 jaar oud. Zij is gecremeerd op 15-10-1996 in Heerlen. Mien trouwde, 20 jaar oud, op 19-11-1948 in Valkenburg met Arnoldus C. (Nol) van Haren, 25 jaar oud. Nol is geboren op 26-12-1922 in Oss. Nol is overleden op 23-09-2003 in Valkenburg, 80 jaar oud. Hij is gecremeerd op 29-09-2003 in Heerlen.

    Generatie 2 (ouders)

    2 Jan Mathieu Hendrik (Harie) Prevoo, geboren op 22-04-1903 in Valkenburg. Harie is overleden op 09-05-1964 in Valkenburg, 61 jaar oud. Beroep: Typograaf
    Hij trouwde, 21 jaar oud, op 26-09-1924 in Valkenburg met de 28-jarige

    3 Martha (Martha) Jelonek, geboren op 22-10-1895 in Lonkorrek (Polen). Martha is overleden op 28-05-1982 in Valkenburg, 86 jaar oud. Zij is begraven op 02-06-1982 in Valkenburg.

    Generatie 3 (grootouders)

    4 Jan Mathijs Prevoo, geboren op 13-03-1867 in Valkenburg. Jan is overleden op 02-03-1946 in Valkenburg, 78 jaar oud. Beroep: Metselaar. Hij trouwde, 26 jaar oud, op 09-11-1893 in Hulsberg met de 19-jarige:

    5 Anna Maria Gertrudis Daemen, geboren op 07-01-1874 in Nuth. Anna is overleden op 11-02-1954 in Valkenburg, 80 jaar oud.

    Generatie 4 (overgrootouders)

    8 Jan Hendrik (Joannes Henricus) Prevoo, geboren op 23-01-1829 in Valkenburg. Jan is overleden op 08-04-1907 in Schin op Geul, 78 jaar oud. Beroep: Blokbreker (Beroepsnaam metselaar werd ook wel gebruikt voor blokbreker in de mergelgrotten). Hij trouwde, 24 jaar oud, op 24-12-1853 in Valkenburg met de 26-jarige:

    9 Maria Elisabeth Jadoul, geboren op 10-08-1827 in Aubel (België). Maria is overleden op 15-11-1882 in Valkenburg, 55 jaar oud.

    10 Joannes Hubertus Daemen, geboren op 19-08-1831 in Cadier en Keer. Joannes is overleden op 16-03-1902 in Hulsberg, 70 jaar oud. Hij trouwde, 32 jaar oud, op 10-01-1864 in Nuth met de 22-jarige:

    11 Anna Catharina Philomena Pluijmaekers, geboren op 31-05-1841 in Hulsberg. Anna is overleden op 27-11-1918 in Hulsberg, 77 jaar oud.

    Generatie 5 (betovergrootouders)

    16 Renier Prevoo. Hij is gedoopt op 07-10-1779 in Valkenburg. Renier is overleden op 15-03-1863 in Valkenburg, 83 jaar oud. Beroep: Blokbreker. Hij trouwde, 34 jaar oud, op 17-09-1814 in Wijnandsrade met de 25-jarige:

    17 Isabella Valkenberg (Valkenborg), geboren op 18-08-1789 in Wijnandsrade. Isabella is overleden op 17-01-1861 in Valkenburg, 71 jaar oud.

    18 Joannes (Jan) Jadoul, geboren op 17-02-1789 in Neeroeteren (België). Jan is overleden op 22-10-1874 in Nuth, 85 jaar oud. Beroep: Koopman. Jan trouwde (2), 62 jaar oud, op 12-11-1851 in Nuth met Anna Maria Boesten (1811-1877), 40 jaar oud. Hij trouwde (1) met:

    19 Anna Maria Crieckboom (Crickboom) (Krickboom), geboren omstreeks 1781. Anna is overleden op 23-04-1845 in Nuth, ongeveer 64 jaar oud.

    20 Egidius (Gillis) Daemen, geboren op 30-11-1790 in Heer en Keer. Gillis is overleden op 08-04-1856 in Hulsberg, 65 jaar oud.

    Hij trouwde, 31 jaar oud, op 25-01-1822 in Hulsberg met de 25-jarige:

    21 Maria Barbara Raeven, geboren op 29-06-1796 in Hulsberg. Maria is overleden op 16-06-1877 in Houthem, 80 jaar oud.

    22 Jan Willem Pluijmaekers, geboren op 01-02-1806 in Hulsberg. Jan is overleden op 29-10-1841 in Hulsberg, 35 jaar oud. Hij trouwde, 19 jaar oud, op 23-11-1825 in Nuth met de 24-jarige:

    23 Maria Elisabeth Jongen, geboren op 07-02-1801 in Nuth. Maria is overleden op 07-06-1874 in Nuth, 73 jaar oud.

    Generatie 6 (oudouders)

    32 Daniël Prevost. Hij is gedoopt op 19-05-1737 in Valkenburg. Daniël is overleden, 68 jaar oud. Hij is begraven op 06-04-1806 in Valkenburg. Notitie bij Daniël: Achternaam ook wel vermeld als: Prevoo, Prevau, Prevaux, Preveau, Preveaux.Hij trouwde, 28 jaar oud, op 13-10-1765 in Valkenburg met de ongeveer 24-jarige:

    33 Anna Catharina Deckers, geboren omstreeks 1741. Anna is overleden op 01-07-1819 in Valkenburg, ongeveer 78 jaar oud.

    34 Joannes Valkenberg. Hij is gedoopt op 13-03-1747 in Wijnandsrade. Joannes is overleden op 17-07-1821 in Wijnandsrade, 74 jaar oud. Hij trouwde, 34 jaar oud, op 14-05-1781 in Nuth met de 28-jarige:

    35 Maria Helena Paesch. Zij is gedoopt op 10-02-1753 in Nuth. Maria is overleden op 29-02-1816 in Wijnandsrade, 63 jaar oud.

    Generatie 7 (oudgrootouders)

    64 Daniël Prevost. Hij is gedoopt op 12-02-1697 in Valkenburg. Daniël is overleden op 23-01-1776 in Valkenburg, 78 jaar oud. Hij trouwde, 27 jaar oud, op 15-10-1724 in Valkenburg met de 27-jarige:

    65 Anna Maria Harst. Zij is gedoopt op 10-02-1697 in Valkenburg. Anna is overleden op 15-07-1780 in Valkenburg, 83 jaar oud.

    Generatie 8 (oudovergrootouders)

    128 Ferdinandus (Ferdinand) Prevost. Hij is gedoopt op 23-05-1661 in Valkenburg. Ferdinand is overleden op 01-10-1747 in Valkenburg, 86 jaar oud. Hij trouwde, 33 jaar oud, op 20-06-1694 in Valkenburg met de ongeveer 21-jarige Helena Verhest (van Hees). Ferdinand en Helena gingen op 04-06-1694 in Valkenburg in ondertrouw.
    Notitie bij het huwelijk van Ferdinand en Helena: Ondertrouw op 4 juni 1694 te Valkenburg. Gehuwd voor de Roomse kerk op 20 juni 1694 aldaar (getuigen: Petrus Schetters & Joanna Beckers). Tevens huwelijksinschrijving in de registers van de Nederlands Hervormde gemeente te Valkenburg op 27 juni 1694.

    129 Helena Verhest (van Hees), geboren omstreeks 1673 in Valkenburg. Helena is overleden op 09-04-1750 in Valkenburg, ongeveer 77 jaar oud.

    Generatie 9 (oudbetovergrootouders)

    256 Daniël Prevost. Hij is gedoopt op 08-09-1625 in Valkenburg. Daniël is overleden, 66 jaar oud. Hij is begraven op 11-06-1692 in Valkenburg. Hij trouwde, ongeveer 23 jaar oud, omstreeks 1648 in Valkenburg met:

    257 Elisabeth van Laer. Elisabeth is overleden op 13-06-1678 in Valkenburg.

    Generatie 10 (stamouders)

    512 Daniël Prevost, geboren omstreeks 1595 in Valkenburg. Daniël is overleden. Hij trouwde, ongeveer 27 jaar oud, op 01-02-1622 in Valkenburg met de ongeveer 21-jarige:

    513 Anna de Bande, geboren omstreeks 1601 in Valkenburg. Anna is overleden.

  3. Hallo,

    leuk artikel en het geeft mij weer een punt om mijn eigen stamboom te verbreden. Zelf ben ik een afstammeling uit de familie Dorren en in bovenstaand artikel komt Johanna Maria Dorren. Van Johanna en haar ouders heb ik veel data t/m nu en ook behoorlijk terug in het verleden. Als je hier wat aan hebt hoor ik het graag!

    Groeten,

    Jorrit

  4. Hoi,

    Ik vindt dit artikel zeer interessant, wat mij verwonderd is dat de familie Prevoo zo’n historie heeft. Ik Had nooit gedacht dat de familie Prevoo vroeger zo bekend was en hun adelijke afkomst is ook nieuw voor me. Behoor zelf ook bij de familie Prevoo.

    Kunt u mij doorverwijzen, waar ik meer informatie hierover kan krijgen.

    Bedankt alvast,

    M.v.g.

    Prevoo Danny

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *